Sau khi Hiệp hội Lương thực VN (VFA) đề xuất phương án giao lại cho các địa phương quyền điều hành chương trình mua lúa, gạo tạm trữ, nhiều địa phương và cả doanh nghiệp đều lên tiếng ủng hộ.
Trong khi đó các tỉnh ĐBSCL đang bắt đầu thu hoạch lúa hè thu. Mặc dù năng suất đạt khá nhưng nông dân không vui vì giá lúa đang ở mức rất thấp, chỉ 4.100 đồng/kg và khó bán.
Bán lúa phải chi tiền “cò”
Chiều 17-5, cánh đồng hơn 2.000ha ở các xã Phú Cường, Thạnh Lộc, huyện Cai Lậy (Tiền Giang) lúa chín vàng đồng. Ông Chín Tài, nông dân ngụ ấp 4, xã Phú Cường, cho biết thông thường trước thu hoạch 10 ngày, thương lái đã chốt giá và hẹn ngày thu hoạch. Tuy nhiên vụ hè thu năm nay lại khác, lúa của ông dự kiến năm ngày nữa sẽ thu hoạch nhưng một số thương lái cứ chạy loanh quanh không chịu ra ruộng xem để định giá, đặt tiền cọc. Một số thương lái ra giá lúa IR50404 là 4.100 đồng/kg, nếu chịu bán phải trừ thêm 20 đồng/kg cho “cò” – tức người môi giới giữa chủ ruộng và thương lái. “Với giá này, nông dân chỉ còn lời đúng 100 đồng/kg” – ông Tài nói.
Ông Chung Văn Hoàng, một thương lái ở khu vực Trung tâm nông sản quốc gia Phú Cường, thừa nhận mấy ngày nay điện thoại của ông muốn “cháy” vì nông dân gọi kêu bán lúa. Tuy nhiên các kho của doanh nghiệp lại không mua vào nên thương lái cũng không dám mua vì không có chỗ chứa. Theo ông Hoàng, nếu tình hình này tiếp tục xảy ra thì chỉ vài ngày nữa giá lúa sẽ xuống thấp hơn mức 4.000 đồng/kg.
Tại vùng lúa hè thu đang thu hoạch của huyện Tháp Mười, tỉnh Đồng Tháp, ông Phan Văn Sơn, nông dân ở xã Đốc Binh Kiều, cho biết ông bán lúa chỉ có 4.100 đồng/kg, giảm 300 đồng/kg so với tuần trước. “Để bán được lúa nông dân phải mất thêm 20-40 đồng/kg trả cho “cò” mới có thương lái đến mua. Nếu không chi tiền cho “cò” thì chẳng ai ngó ngàng gì dù lúa rụng đầy đồng”, ông Sơn buồn bã.
Theo Sở NN&PTNT Đồng Tháp, vụ hè thu này toàn tỉnh gieo sạ gần 195.000ha lúa và đến ngày 15-5 đã thu hoạch gần 40.000ha, năng suất trung bình khoảng 6,2 tấn/ha. Dự kiến đến cuối tháng 5-2013 sẽ thu hoạch thêm 100.000ha nữa. Trong khi đó giá lúa giảm liên tục khiến nông dân lo lắng, kỳ vọng Nhà nước triển khai thu mua tạm trữ sẽ đẩy giá lúa tăng lên, nhưng hiện nay vẫn chưa ngã ngũ chuyện VFA hay chính quyền địa phương đứng ra quyết định giao chỉ tiêu cho các doanh nghiệp.
Cái lý của địa phương
Ông Nguyễn Văn Dương, phó chủ tịch UBND tỉnh Đồng Tháp, cho biết Đồng Tháp là tỉnh đầu tiên ở ĐBSCL thu hoạch lúa hè thu. Trong khi tỉnh và nông dân đều sốt ruột việc thu mua tạm trữ thì chủ trương này vẫn chưa gút lại phương án cuối cùng: giao cho địa phương hay vẫn để cho VFA thực hiện việc tạm trữ. “Nếu giao cho tỉnh, chúng tôi sẽ giao chỉ tiêu ngay cho các doanh nghiệp có hợp đồng bao tiêu của nông dân, họ mua ngay, mua nhiều hơn VFA phân bổ như các vụ trước và chắc chắn giá lúa sẽ không thấp như bây giờ” – ông Dương khẳng định.
Ông Nguyễn Văn Khang, chủ tịch UBND tỉnh Tiền Giang, nói ông hoàn toàn đồng tình đề xuất giao các tỉnh tự quyết chuyện mua tạm trữ mà không thông qua VFA. “VFA đề xuất thời điểm mua tạm trữ là tính bình quân cả vùng, trong khi mỗi tỉnh thu hoạch thời điểm khác nhau. Thời gian qua nhiều tỉnh thu hoạch gần hết thì VFA mới giao chỉ tiêu mua nên phần lớn nông dân không được hưởng lợi. Nếu tỉnh tự quyết sẽ chọn thời điểm thích hợp để triển khai, sẽ có nhiều nông dân hưởng lợi từ chủ trương của Chính phủ” – ông Khang nhấn mạnh.
Nhưng liệu không có VFA, các doanh nghiệp được chỉ định mua tạm trữ sẽ gặp trở ngại trong việc xuất khẩu? Ông Khang khẳng định: “Sẽ không có gì trở ngại. Trách nhiệm của VFA là lo các hợp đồng lớn rồi phân bổ cho các doanh nghiệp thành viên. Tuy nhiên thực tế có rất nhiều doanh nghiệp lớn tự lo được thị trường chứ không phải ai cũng lệ thuộc VFA”.
Còn ông Nguyễn Thanh Nguyên, phó chủ tịch UBND tỉnh Long An, cho rằng vụ đông xuân vừa rồi VFA phân bổ chỉ tiêu mua chưa tới 10% sản lượng lúa thu hoạch của tỉnh và thời điểm phân bổ khi nông dân thu hoạch gần hết lúa nên số nông dân được bán lúa giá cao rất ít. “Tôi đề nghị Chính phủ giao chỉ tiêu cho tỉnh Long An mua tạm trữ ít nhất 30% sản lượng lúa thu hoạch/vụ thì mới hợp lý” – ông Nguyên đề xuất.

Theo THANH TÚ – V.TR. (Tuổi trẻ Online)

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *