Theo Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA), sau một tuần triển khai chỉ đạo của Chính phủ về việc mua tạm trữ 500 nghìn tấn gạo vụ hè thu, đến nay, các doanh nghiệp thuộc VFA đã mua được khoảng một phần ba số lượng gạo nói trên, góp phần đưa giá lúa ở đồng bằng sông Cửu Long tăng từ 250 đến 300 đồng/kg so với tuần trước.
Việc Nhà nước hỗ trợ các doanh nghiệp mua gạo tạm trữ, giúp nông dân tiêu thụ lúa hàng hóa khi vào vụ thu hoạch đã góp phần kéo giá lúa lên, tăng thu nhập cho người trồng và giảm rủi ro, thiệt hại cho các doanh nghiệp. Ðây là giải pháp đã được Chính phủ áp dụng hơn 10 năm qua và có nhiều tác động tích cực đến sản xuất lúa gạo ở vựa lúa lớn nhất cả nước. Thế nhưng, một số chuyên gia và đại diện ngành nông nghiệp các địa phương vùng đồng bằng sông Cửu Long cho rằng, cần đánh giá hiệu quả thực tế của việc mua lúa gạo tạm trữ đối với người nông dân. Số lượng lúa gạo mua tạm trữ còn quá ít so với sản lượng lúa vụ hè thu và phần lớn được giao cho các doanh nghiệp thuộc VFA, chưa có được sự phối hợp tốt giữa VFA và các địa phương. Ngoài ra, cuối tháng 6-2012, Bộ Tài chính có văn bản quy định giá thành sản xuất lúa ở các địa phương rất khác nhau, thấp nhất là 3.524 đồng/kg (Kiên Giang) và cao nhất là Tiền Giang lên tới 4.540 đồng/kg. Nếu lấy giá thành bình quân của cả vùng là 3.993 đồng/kg để tính ra giá sàn thu mua bảo đảm cho nông dân lãi thấp nhất 30% là 5.200 đồng/kg thì nông dân ở những tỉnh có giá thành sản xuất lúa cao sẽ chịu thiệt lớn.
Ðể chính sách mua lúa gạo tạm trữ thật sự đem lại hiệu quả cho người trồng lúa, VFA cần có sự phối hợp tốt hơn đối với các địa phương, cần phân bổ chỉ tiêu mua tạm trữ cho các doanh nghiệp gạo đã đáp ứng yêu cầu về điều kiện kho bãi, chứ không chỉ là các doanh nghiệp thuộc Hiệp hội. Giá lúa hè thu ở nhiều địa phương lên tới trên dưới 4.500 đ/kg cho thấy chi phí sản xuất lúa đã bị đẩy lên quá cao. Với giá thành này, các doanh nghiệp cũng gặp khó vì mua giá thấp sẽ không bảo đảm lợi nhuận cho nông dân; còn mua giá cao rất dễ bị thua lỗ nặng nề do giá gạo Việt Nam vẫn ở mức thấp trên thế giới.
Ngoài ra, các bộ, ngành chức năng cần nghiên cứu để chủ động dự trữ gạo, thay cho mua tạm trữ. Toàn vùng đồng bằng sông Cửu Long mỗi năm sản xuất khoảng 21 đến 23 triệu tấn lúa, thừa hơn 10 triệu tấn lúa hàng hóa. Ngoài dự trữ lương thực quốc gia, vùng này cần được chủ động dự trữ từ 4 đến 6 triệu tấn lúa phẩm cấp cao/năm. Các kho của ngành dự trữ quốc gia và năng lực hệ thống kho chứa hiện nay của Nhà nước và doanh nghiệp hoàn toàn có thể đảm đương tốt nhiệm vụ này. Chủ động dự trữ gạo khi cần thiết là giải pháp hiệu quả để điều tiết thị trường lúa gạo.

KIM BẢNG (báo Nhân Dân)

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *