Các cơ quan chuyên trách của ngành nông nghiệp và công thương sẽ giám sát việc hỗ trợ các doanh nghiệp tham gia chương trình mua tạm trữ 1 triệu tấn quy gạo vụ đông xuân 2011-2012.
Ông Phạm Văn Bảy, Phó chủ tịch Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA), cho biết khoảng 80-90 doanh nghiệp lương thực sẽ tham gia chương trình kể trên khi họ đáp ứng các điều kiện về tài chính, kinh doanh có lãi trong năm qua và có chứng nhận của cơ quan thuế địa phương không có nợ đọng về thuế. Ngoài ra, doanh nghiệp cũng phải bảo đảm việc đầu ra như xuất khẩu hoặc kinh doanh nội địa sau khi đã mua tạm trữ.
Riêng điều kiện về cơ sở hạ tầng, đặc biệt là kho để trữ lúa, thì phần lớn các doanh nghiệp đã đáp ứng theo yêu cầu của Nghị định 109 về kinh doanh xuất khẩu gạo có hiệu lực vào tháng 10-2011.
Ông Bảy cho biết trong quá trình mua tạm trữ lúa gạo vào các năm trước, đã có tình trạng nhiều doanh nghiệp đăng ký mua tạm trữ nhưng sử dụng cùng một kho chứa, gây khó khăn cho việc giám sát hiệu quả sử dụng đồng vốn Chính phủ hỗ trợ cho chương trình. Do vậy, năm nay, hiệp hội đã kiến nghị với Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) và Bộ Công Thương cho phép các sở trực thuộc phối hợp với hiệp hội kiểm tra việc thực mua của doanh nghiệp đăng ký tạm trữ thông qua khâu kiểm tra hóa đơn nhập kho, hợp đồng tín dụng với ngân hàng.
Ngày 9-3, Thủ tướng Chính phủ đã có quyết định về việc mua tạm trữ thóc, gạo vụ đông xuân 2011-2012, và  Chính phủ đồng ý cho VFA  phân giao cho các đơn vị thu mua tạm trữ 1 triệu tấn gạo theo cơ chế thị trường. Ngân sách nhà nước sẽ hỗ trợ 100% lãi suất tiền vay mua thóc, gạo tạm trữ với thời gian hỗ trợ lãi suất tối đa là 3 tháng, bắt đầu từ ngày mua tạm trữ là 15-3 đến 15-6.
Tuy nhiên, theo ông Bảy, tùy theo tiến độ mua tạm trữ mà thời gian mua sẽ ngắn hơn hoặc dài hơn kế hoạch 15 ngày từ ngày 15-3 đến 30-4.
Một quan chức của Cục quản lý giá, Bộ Tài chính cho biết dù VFA đã công bố giá mua lúa của nông dân không được dưới 5.000 đồng/kg nhưng thực tế việc mua bán sẽ vẫn theo diễn biến thị trường và đây là điều mà các ban ngành chức năng cần theo dõi sát.
Liên quan đến loại gạo doanh nghiệp sẽ mua tạm trữ, ông Nguyễn Trí Ngọc, Cục trưởng Cục Trồng trọt thuộc Bộ NN&PTNT cho rằng loại gạo tạm trữ sẽ là loại mà doanh nghiệp có khả năng tiêu thụ hiệu quả nhất.
Trao đổi với Thời báo Kinh tế Sài Gòn Online bên lề hội thảo Triển vọng thị trường nông nghiệp Việt Nam 2012 diễn ra cuối tuần trước ở Hà Nội, ông Ngọc nói VFA được giao lên kế hoạch thu mua tạm trữ lúa gạo với mục tiêu đảm bảo cho người sản xuất có lợi nhuận thu được không dưới 30% chi phí sản xuất.
Để người dân có lãi suất trên 30%, Bộ NN&PTNT đã đồng ý với phương án mua lúa tạm trữ với mức giá 5.000 đồng/kg mà VFA đề ra trong bối cảnh chi phí sản xuất lúa vụ đông xuân năm nay dao động từ khoảng 3.400 đồng đến 3.800 đồng/kg tùy từng địa phương, tùy từng khu vực.
Xuất khẩu gạo năm 2012 được dự báo sẽ còn gặp nhiều khó khăn, nhất là đối với gạo phẩm cấp thấp vì Việt Nam phải cạnh tranh với nhiều nước khác như Ấn Độ, Pakistan và Myanmar. Chính vì vậy, Bộ NN&PTNT cho rằng trong thời gian tới cần nâng cao chất lượng gạo xuất khẩu để đáp ứng được thị trường gạo phẩm cấp cao, bên cạnh đó phải tăng cường tiếp thị để mở rộng thị trường, trong đó có cả châu Á và châu Phi.
Ông Ngọc cho hay, trước những khó khăn về biến đổi khí hậu và những lý do khác thì mục tiêu hàng đầu của Bộ NN&PTNT đối với ngành gạo là đảm bảo an ninh lương thực. Tuy nhiên, để đảm bảo ngành lúa gạo phát triển bền vững, hỗ trợ sản xuất, nâng cao thu nhập cho nông dân, bộ sẽ tiếp tục mở rộng thị trường xuất khẩu trong thời gian tới.

Phạm Thái – Thùy Dung (TBKTSG Online)

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *